Obesitas

Een gezond dagelijks eetpatroon met fruit en groenten kan volgens de WHO (Wereldgezondheidsorganisatie) mogelijk zelfs het risico verlagen op niet-overdraagbare aandoeningen, waaronder hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker. Opmerking: De informatie op deze pagina is bedoeld voor medische professionals en verwante doelgroepen. Overleg voor eventuele wijzigingen in uw voedingspatroon altijd vooraf met uw medische professional. 

Wat zijn de oorzaken van obesitas? 

Wat dieetgoeroes en voedingshypes ook mogen beweren, er bestaat maar één wetenschappelijke verklaring voor een gewichtstoename: mensen worden dikker wanneer ze meer calorieën opnemen dan ze verbruiken. Een verhoogde calorieopname moet namelijk gepaard gaan met meer lichaamsbeweging om het evenwicht te bewaren. Ook het omgekeerde geldt: wie minder beweegt, moet minder calorieën opnemen om gewichtstoename te voorkomen. Obesitas vloeit dan ook meestal voort uit een verstoring van het energie-evenwicht. Het extra lichaamsgewicht kan op zijn beurt het risico verhogen op ernstige ziekten, zoals niet-overdraagbare aandoeningen (diabetes, hart- en vaatziekten en sommige vormen van kanker). 

Hoe kunnen we obesitas voorkomen? En waarom is dat belangrijk? 

Overgewicht en obesitas zijn, net als diverse niet-overdraagbare aandoeningen die ermee samenhangen, vaak te voorkomen. We kunnen namelijk allemaal zelf het risico op een ongezonde gewichtstoename beperken door minder energie op te nemen uit vetten en suikers, vaker fruit, groenten, noten en volkorengranen op het menu te zetten en regelmatig te bewegen. 

Een gezond dagelijks eetpatroon met fruit en groenten kan volgens de WGO mogelijk zelfs het risico verlagen op niet-overdraagbare aandoeningen, waaronder hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker. Sommige onderzoeksresultaten suggereren bovendien dat fruit en groenten in een gezond eetpatroon met weinig vet, suiker en zout/natrium gewichtstoename kunnen voorkomen. Bijgevolg zouden ze ook het risico op obesitas – een onafhankelijke factor voor niet-overdraagbare aandoeningen – kunnen verminderen. 

Wetenschappelijke studies over 100% vruchtensap.

Diverse toonaangevende wetenschappelijke studies (waaronder reviews, gerandomiseerde klinische studies met controlegroepen en cohorten) onderzochten het verband tussen fruit en groenten, de daaruit afgeleide sappen en gewichtstoename. Een van die studies met 13.450 deelnemers (kinderen en adolescenten) stelde "een negatief verband tussen de consumptie van vruchtensap en obesitas" vast. Het onderzoek toonde met andere woorden aan dat de consumptie van vruchtensap geen bepalende factor was voor de ontwikkeling van obesitas bij kinderen en tieners.   

Een analyse van NHANES (1999-2004) uit 2010, die werd gepubliceerd in het Journal of the American College of Nutrition, onderzocht op haar beurt het verband tussen de consumptie van 100% vruchtensap en het risico op obesitas en metabool syndroom bij volwassenen. Volgens de onderzoekers "waren de personen die 100% vruchtensap dronken, slanker en insulinegevoeliger dan de controlegroep, en liepen ze minder risico op obesitas en metabool syndroom". 

Kan de vruchtensapsector obesitas helpen te voorkomen? 

De Wereldgezondheidsorganisatie stelt in een obesitasfactsheet uit 2016 dat de voedingssector een belangrijke rol kan spelen bij het promoten van een gezond voedingspatroon door minder vet, suiker en zout te gebruiken in bewerkte voeding. 100% vruchtensap wordt slechts minimaal bewerkt (geperst en gepasteuriseerd) en bevat helemaal geen toegevoegde suikers. Het is volgens de Europese wetgeving zelfs verboden om suikers toe te voegen aan 100% vruchtensap. De suikers, koolhydraten en vezels in 100% vruchtensap zijn van nature aanwezig in de vruchten waaruit het sap wordt geperst. Het is bovendien verboden om een van de bestanddelen van 100% vruchtensap te reduceren. Gebeurt dat toch, dan mag het eindproduct niet worden geëtiketteerd als 'vruchtensap'.